Het voorlopig rijbewijs B: alles na je theorie-examen

Geslaagd voor je theorie-examen? Dan kun je je voorlopig rijbewijs aanvragen bij je gemeente. Daarmee oefen je op de openbare weg tot je klaar bent voor het praktijkexamen. Je kiest tussen twee modellen: M36, waarmee je met een begeleider rijdt (vanaf 17 jaar), of M18, waarmee je zelfstandig oefent (vanaf 18 jaar, na 20 uur rijles). In Vlaanderen oefen je minstens 5 maanden voor je het praktijkexamen mag afleggen, en achteraan op je voertuig hangt een L-teken.

De weg na je theorie-examen, stap voor stap

1. Theorie geslaagd. Je vraagt je voorlopig rijbewijs aan bij je gemeente.
2. Oefenperiode. Je oefent minstens 5 maanden met je voorlopig rijbewijs.
3. Praktijkexamen. Geslaagd? Dan vraag je je definitieve rijbewijs aan bij je gemeente.
4. Terugkommoment. Dat volg je 6 tot 9 maanden na het behalen van je definitieve rijbewijs.

Welk model kies je?

Je hebt twee opties om te oefenen. Het grote verschil zit in de leeftijd, de geldigheidsduur en of je een begeleider nodig hebt.

M36: met begeleider

Het voorlopig rijbewijs met begeleider vraag je aan vanaf 17 jaar. Het is 36 maanden geldig. Je leert rijden met één of maximaal twee zelfgekozen begeleiders. Je begeleider moet:

• in België ingeschreven zijn,
• minstens 8 jaar een geldig Belgisch of Europees rijbewijs hebben,
• niet vervallen zijn (en de laatste 3 jaar niet vervallen geweest zijn) van het recht tot sturen,
• het afgelopen jaar geen andere leerling begeleid hebben (familie is een uitzondering),
• sinds 1 maart 2024 een vormingsmoment van 3 uur gevolgd hebben.

M18: zonder begeleider

Het voorlopig rijbewijs zonder begeleider vraag je aan vanaf 18 jaar. Het is 18 maanden geldig. Je volgt eerst minstens 20 uur rijles bij een erkende rijschool. Acht de rijschool je bekwaam, dan krijg je een bekwaamheidsattest dat 3 jaar geldig is. Daarmee mag je zelfstandig oefenen. Je mag wel maximaal 2 passagiers meenemen die aan dezelfde voorwaarden als een begeleider voldoen, andere passagiers niet.

Hoe vraag je het aan?

Je krijgt in het examencentrum een aanvraagformulier nadat je geslaagd bent voor de theorie. Je vraagt je voorlopig rijbewijs aan bij de dienst burgerzaken van je gemeente, met het ingevulde en ondertekende formulier en je identiteitskaart. Voor het model zonder begeleider (M18) kun je de aanvraag ook online indienen via BelDrive, de applicatie van de FOD Mobiliteit. Zo moet je maar één keer naar de gemeente om je rijbewijs af te halen. De kostprijs ligt rond de 25 euro en verschilt licht per gemeente.

De oefenperiode van 5 maanden

Sinds 1 maart 2024 moet je minstens 5 maanden geoefend hebben op de openbare weg voor je het praktijkexamen mag afleggen. Die periode start op de dag dat je je voorlopig rijbewijs krijgt (de datum bij rubriek 4a). Tijdens het oefenen:

• breng je een goed zichtbaar L-teken aan op de achterruit,
• mag je rijden met een manuele én een automatische versnellingsbak.

De verlengde periode is er voor de verkeersveiligheid: studies tonen aan dat minstens 5 maanden oefenen het risico op zware ongevallen flink verkleint.

Wanneer mag je niet rijden met je voorlopig rijbewijs?

Met je voorlopig rijbewijs mag je niet rijden tussen 22 uur en 6 uur op vrijdag, zaterdag, zondag, de vooravond van een feestdag en de feestdag zelf. Daarnaast mag je er niet mee:

• commercieel goederen vervoeren,
• met een aanhangwagen rijden,
• in het buitenland rijden.

Wat als je voorlopig rijbewijs verloopt?

Haal je je praktijkexamen niet op tijd, dan heb je twee opties:

• Een nieuw voorlopig rijbewijs M12 (12 maanden). Eenmalig, en enkel voor rijbewijs B. Je hebt hiervoor 6 uur rijles, een getuigschrift en een geldig theorie-examen nodig. Op dit model staat een begeleider vermeld.
• Een wachtperiode van 3 jaar. Wil je toch al examen afleggen, dan moet je theorie nog geldig zijn (of je legt het opnieuw af) en volg je minstens 6 uur rijles.

Je kunt overigens één keer wisselen tussen het model met en zonder begeleider zolang je voorlopig rijbewijs nog geldig is. De al gevolgde oefenperiode telt dan gewoon mee.

Na je praktijkexamen: het terugkommoment

Ben je geslaagd voor je praktijkexamen en heb je je definitief rijbewijs, dan volg je in Vlaanderen nog een verplicht terugkommoment. Dat doe je tussen 6 en 9 maanden na de datum op je rijbewijs. Reken op een halve dag en een kostprijs van ongeveer 122 euro.

Handige links en officiële bronnen

• Voorlopig rijbewijs aanvragen via BelDrive (FOD Mobiliteit)
• Alles over de oefenperiode (Vlaanderen.be)
• Een examencentrum of erkende rijschool zoeken

Veelgestelde vragen

Verder lezen: Theorie-examen reserveren · Hoeveel fouten mag je maken? · Examenvoorbereiding